Column Teun Geurts

Nut en noodzaak van een opgeruimde werkplek

Tijdens mijn werkzaamheden als veiligheidskundige zie ik het vaak: niet opgeruimde werkplekken. Denk hierbij aan bouwplaatsen waar materiaal rondslingert, veel (afval)materiaal rondom gevaarlijke machines, kantoorplekken met volgestapelde bureaus en bedrading van computers en laptops over de vloer.

In eerste instantie lijkt het allemaal heel onschuldig. Toch komt het regelmatig voor dat er, juist door een slordige werkplek, een ongeval gebeurt. Deze ongevallen kunnen verzuim tot gevolg hebben. Enkele duidelijke voorbeelden:

Op de bouw ligt gereedschap verspreid waar een werknemer over struikelt en zijn enkel verzwikt;
Op kantoor liggen de kabels van de laptops verspreid over de vloer, een werknemer blijft erin haken en struikelt. Dezelfde kabels liggen vaak in een wirwar onder of naast het bureau en dat verhoogt de kans op brand door stofophoping en warmte.

Het verstuiken van je enkel is allerminst prettig. Laat staan een ernstig ongeval doordat een medewerker zich verstapt, terwijl die aan het werk is met een gevaarlijke machine. Niet kunnen vluchten tijdens een calamiteit, vanwege een onvoldoende opgeruimde werkplek, kan catastrofale gevolgen hebben. Een ongeluk zit in een klein hoekje, des te meer reden om te zorgen dat je werkplek netjes is.

Een opgeruimde werkplek heeft meerdere voordelen. Ten eerste is het veiliger, en ten tweede werk je hierdoor efficiënter en sneller. Het Japanse 5S systeem is hier een toepasselijk hulpmiddel voor. Door dit systeem te gebruiken creëer je een georganiseerde en overzichtelijke werkplek en worden onnodige en risicovolle handelingen voorkomen. Voor iedereen een win-win situatie.

Het 5S systeem bestaat uit:
(Japans woord – Vrije Nederlandse vertaling).

Seiri – Scheiden en opruimen
Wat heb ik daadwerkelijk nodig en wat is overbodig?
Seiton – Sorteren en ordenen
Een geschikte plaats voor alles en alles op zijn geschikte plaats.
Seiso – Schoonmaken en inspecteren
Reinigen van alle voorwerpen, maar ook storingen elimineren door te inspecteren.
Seiketsu – Systematiseren en standaardiseren
Voer methodes door die de eerste 3 stappen vastleggen.
Shitsuke – Standhouden
Ontwerp bijvoorbeeld checklisten gericht op orde en netheid.